Döviz Kurları - Kur Arşivi

Alış Satış
Dolar 4.6484 4.6568
Euro 5.4621 5.4720
Sterlin 6.1896 6.2218
Güncelleme Tarihi: 13.06.2018 - 15:30
Kullanacağınız kur bir gün önce belirlenen kur olmalıdır

E-Bülten

Duyuru ve gelişmelerimizden haberdar olmak için e-bülten listemize üye olabilirsiniz.

KDV Genel Tebliğ Taslağı’nda Öngörülen Tevkifat Uygulaması

sinan gungor - (Stajyer Denetçi Yardımcısı) Batı Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş.

Yayımlanma Tarihi   :   19.12.2008

Sinan GÜNGÖR 

(Stajyer Denetçi Yardımcısı)

Batı Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş.

KDV Genel Tebliğ Taslağı’nda Öngörülen Tevkifat Uygulaması

I. GİRİŞ

193 Sayılı Gelir ve 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi kanunlarında olduğu gibi vergi alacağının güven altına alınması amacıyla, Katma Değer Vergisi Kanunu’nda da vergi sorumluluğu ve vergi tevkifatı uygulamasına yer verilmiştir. KDV tevkifatının yasal dayanağı 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu nun (9/1) maddesi olup, Maliye Bakanlığı bu madde ile KDV Kanunu nun (29/4) ve Vergi Usul Kanunu nun 120 nci maddelerine istinaden gerekli gördüğü durumlarda, vergi alacağını emniyet altına almak amacıyla, vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabilmektedir.

Sorumluluk uygulaması Maliye Bakanlığı’nca yayınlanan çok sayıda Katma Değer Vergisi Kanunu Genel tebliğleri ile şekillenmiştir. Gelir İdaresi Başkanlığı’nca KDV tevkifatı ile ilgili olarak yayımlanan tüm genel tebliğleri tek tebliğ haline getirmek ve uygulama birliği sağlamak amacıyla internet sitesinde yeni bir tebliğ taslağı yayınlanmıştır. Tebliğ Taslağı KDV Genel Tebliği’nde yer alan KDV tevkifatına tabi işlemlerin sistematik bir biçimde yeniden şekillendirilmesini ve tevkifat uygulamalarında Maliye Bakanlığı’nın yetkisi çerçevesinde yapılması düşünülen düzenlemeleri içermektedir.

Makalemizde bu taslak tebliğde geçen hüküm ve verileri kullanacağız. Bu makaledeki amaç konuyu son şekli ve ana hatları ile ele alarak açıklamaktır. Doğal olarak ayrıntılar için belirtilen tebliğ taslağına bakmak gerekmektedir.

KDV de sorumluluk müessesesi, tam ve kısmi sorumluluk olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Tam sorumluluk uygulamasında, sorumluluk gerektiren işleme ait KDV nin tamamı, kısmi sorumluluk uygulamasında ise verginin belirli bir kısmı vergi sorumlusu tarafından beyan edilmektedir.

Kanunun 9. maddesi uyarınca, yapılan mal teslimi veya hizmet ifası dolayısıyla ödenmesi gereken verginin hesaplanıp, kesilip vergi dairesine yatırılmasında sorumlu tutulan kişi ve kuruluşlar ilgili işlemlerin bedeli üzerinden hesaplayacakları KDV’yi işlemin yapıldığı ayı izleyen ayın 24. günü akşamına kadar 2 nolu KDV beyannamesi ile beyan etmek ve ödemek durumundadırlar.

KDV sorumlusu olmak (2 no.lu KDV beyannamesi vermek) için KDV mükellefi olunması gerekli değildir. Yurtdışından istisna kapsamında olmayan hizmetleri ithal eden herkes ve Maliye Bakanlığı nca KDV tevkifatı kapsamına alınan mal ve hizmetleri alan ve yine Maliye Bakanlığı nca KDV tevkifatı yapacağı belirtilen herkes KDV sorumlusudur.

II. TAM VE KISMİ TEVKİFAT UYGULAMASI

Katma Değer Vergisi tevkifatını iki grup altında incelemek uygun olur. Bunlardan birinci grup asıl mükellefi tarafından vergi dairesine ödenmesi gereken verginin tamamının vergi sorumlularınca, sorumlu sıfatıyla ödendiği tam tevkifat uygulaması, İkinci grup uygulama ise söz konusu KDV’nin kısmen asıl mükellef kısmen de vergi sorumlularınca ödenmesini esas alan kısmi tevkifat uygulamasıdır. Bu uygulamaların düzenlenmesindeki temel amaç bazı sektörlerdeki katma değer vergisi kaybını önlemek ve bir an önce tahsilatlarını gerçekleştirmektir.

A. TAM TEVKİFAT UYGULAMASI

Daha öncede belirttiğimiz üzere ve aşağıda bu başlık altında saydığımız işlemlerde işlem bedeli üzerinden hesaplanan KDV nin tamamı mal veya hizmetin alıcıları tarafından 2 No.lu KDV Beyannamesi ile beyan edilerek vergi dairesine ödenecektir.

YURT DIŞINDAN TEMİN EDİLEN HİZMETLERDE SORUMLULUK UYGULAMASI

GVK 18 İNCİ MADDESİ KAPSAMINA GİREN İŞLEMLERDE SORUMLULUK UYGULAMASI

KİRALAMA İŞLEMLERİNDE SORUMLULUK UYGULAMASI

REKLAM VERME İŞLEMLERİNDE SORUMLULUK UYGULAMASI

SINIR TİCARETİ YOLUYLA İTHAL EDİLEN MALLARDA SORUMLULUK UYGULAMASI

B. KISMİ TEVKİFAT UYGULAMASI

Kısmi tevkifat başlığı altında saydığımız teslim ve hizmetlerde, işlem bedeli üzerinden hesaplanan KDV nin tamamı değil, bu işlemler için ilgili bölümlerde belirlenen orandaki kısmı alıcılar tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilecek, tevkifata tabi tutulmayan kısım ise satıcılara ödenecek ve bunlar tarafından mükellef sıfatıyla beyan edilecektir.

KDV Tevkifatı Yapmaya Sorumlu Tutulan Kurum ve Kuruluşlar;

Ø Gerçek usulde KDV mükellefleri,

Ø Belirlenmiş İdare, Kurum ve Kuruluşlar:

Birbirlerine karşı yaptıkları tevkifat kapsamındaki işlemler hariç olmak üzere, KDV mükellefi olsun olmasın;

5018 sayılı Kanuna ekli cetvellerde yer alan idare ve kurumlar, il özel idareleri, belediyeler ve bunların teşkil ettikleri birlikler ile köylere hizmet götürme birlikleri,

Döner sermayeli kuruluşlar,

Kanunla kurulan kamu kurum ve kuruluşları,

Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları,

Bankalar (katılım bankaları dahil),

Kamu iktisadi teşebbüsleri (Kamu İktisadi Kuruluşları, İktisadi Devlet Teşekkülleri),

Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar,

Organize sanayi bölgeleri ile menkul kıymetler, vadeli işlemler borsaları dahil bütün borsalar,

Yarıdan fazla hissesi doğrudan yukarıda sayılan kurum ve kuruluşlara ait olan (tek başına ya da birlikte) kurum, kuruluş ve işletmeler,

Hisse senetleri İstanbul Menkul Kıymetler Borsasına kote edilmiş şirketler,

Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığına bağlı mükellefler.

1. TEVKİFAT UYGULANACAK HİZMETLER

Hizmet sektöründe faaliyet gösteren mükelleflerin normal şartlarda sürekli KDV ödemeleri gerekirken bu mükellefler çeşitli yollarla KDV ödemekten kaçınmaktadırlar. Hizmet sektöründe faaliyet gösteren mükellefler için normal şartlarda verilen KDV beyannameleri sonucunda genel olarak vergi ödemesi çıkmalıdır. Çünkü hizmet firmaları genelde stoksuz çalışıp daha çok emek, işgücü, bilgi, tecrübe gibi yüksek katma değerli öğeleri satarak gelir elde ederler. Bu hizmetleri sonucunda tahsil ettikleri KDV yüksek olmakla beraber kendilerinin indirebilecekleri KDV aynı oranda yüksek olmamaktadır. Maliyetlerinin çoğunluğunun işgücü gibi KDV içermeyen unsurlardan oluşması nedeniyle bu tip mükelleflere normal şartlarda sürekli olarak ödenecek KDV çıkmalıdır. Ancak uygulamaya bakıldığında bu tür mükelleflerden bazılarının farklı yollarla indirilecek KDV’lerini arttırdıkları ve böylece ödenecek KDV tutarlarını düşürebildikleri görülmektedir. Bu nedenle KDV sorumluluğuyla ilgili birçok tebliği yayınlanmış ve bu tebliğlerde KDV’nin peşin olarak tahsil edilmesi amaçlanmıştır.

- BELİRLENMİŞ İDARE, KURUM ve KURULUŞLARA YAPILAN BAZI HİZMETLER

- ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİ

- İŞGÜCÜ TEMİN HİZMETLERİ

- YAPI DENETİM HİZMETLERİ

- FASON OLARAK YAPTIRILAN TEKS. ve KONF. İŞLERİ İLE ÇANTA ve AYAKKABI DİKİM İŞLERİ

- TURİSTİK MAĞAZALARA VERİLEN MÜŞTERİ BULMA HİZMETLERİ

- SPOR KLÜPLERİNİN YAYIN ve REKLAM GELİRLERİNE KONU İŞLEMLERİ

Tevkifat kapsamına giren bu işlemlerin tamamı Hizmet mahiyetindedir. Bu nedenle yukarıda sayılan kurum ve kuruluşların her türlü mal alımlarında tevkifat uygulanmayacaktır. Ancak, hizmetin ifa edilebilmesi için kullanılacak (hizmeti ifa edenlere ait olan) mal, madde ve malzemeler hizmet bedelinden düşülmeyecek ve tevkifat mal, madde ve malzemeler de dahil olmak üzere toplam hizmet bedeli üzerinden (malzeme + işçilik gibi) hesaplanacaktır. Fakat, adı geçen kurumlar malzemeyi satın alıp işçiliği ihale etmişlerse veya ihalesiz vermişlerse o zaman sadece işçilik tevkifata tabi tutulacaktır.

Örnek:

Bir Devlet Üniversitesi bahçe duvarının inşası işini malzeme kendisine, işçilik müteahhide ait olmak üzere 14.000,00 YTL ye ihale etmiştir. Üniversite kum, demir, çimento, tuğla, briket vb. malzemeyi piyasadan 16.000,00 YTL ye temin etmiştir. Üniversite şubesi malzemelerin alımı sırasında tevkifat uygulamayacak, müteahhidin yapacağı 14.000,00 YTL lik hizmet (işçilik) ise tevkifata tabi olacaktır.

Buna mukabil; Üniversite, bahçe duvarını malzemeler de müteahhide ait olmak üzere 30.000,00 YTL ye ihale etseydi, müteahhidin faturasında malzeme ve işçilik tutarları 16.000,00 ve 14.000,00 YTL olarak ayrı ayrı gösterilse bile 30.000,00 YTL lik toplam bedel üzerinden yapım işleri için geçerli olan 1/6 oranında tevkifat uygulanacaktır.

2. TEVKİFAT UYGULANACAK TESLİMLER

- AKARYAKIT TESLİMLERİ

- KÜLÇE METAL TESLİMLERİ

- BAKIR, ÇİNKO ve ALÜMİNYUM ÜRÜNLERİNİN TESLİMİ

- HURDA ve ATIK TESLİMİ

- HURDA ve ATIKLARDAN ELDE EDİLEN KAUÇUK ve PLASTİK HAMMADDESİ TESLİMİ

- PAMUK, TİFTİK, YÜN ve YAPAĞI İLE HAM POST ve DERİ TESLİMLERİ

- BÜYÜK ve KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ETLERİNİN TESLİMİ

- AĞAÇ ve ORMAN ÜRÜNLERİ TESLİMİ

3. KISMİ TEVKİFAT UYGULAMASI İLE İLGİLİ GENEL HÜKÜMLER

a. Tevkifat Uygulamasında Sınır

Tebliğ taslağında kısmi tevkifat kapsamına giren her bir işlemin KDV dahil bedeli Vergi Usul Kanununa göre o yıl için geçerli fatura düzenleme sınırının iki katını aşmadığı takdirde, hesaplanan KDV tevkifata tabi tutulmayacaktır.

Bilindiği üzere 2008 yılı için fatura düzenleme sınırı KDV dahil 600,00 YTL olduğundan 2008 yılı sonuna kadar KDV dahil 1.200,00 YTL yi geçmeyen işlemler için KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. Bu tutar daha önceki tebliğlerde ve şu anda geçerli olan haliyle, o yıl için geçerli fatura düzenleme sınırını aşmadığı takdirde hesaplanan KDV tevkifata tabi tutulmayacaktır şeklindedir. Ayrıca KDV tevkifatından kaçınmak amacıyla işleme ait bedeller parçalara ayrılmayacak, aynı işleme ait bedellerin toplamı üzerinden KDV tevkifatı yapılacaktır.

b. Belge Düzeni

Mükelleflerin düzenleyecekleri faturalarda hizmet bedelini, hesaplanan katma değer vergisini, tevkifat miktarını ve tahsil edilecek toplam tutarı ayrı ayrı göstermeleri gerekmektedir. KDV tevkifatı kapsamına giren hizmetleri ifa eden mükellefler faturayı aşağıdaki şekilde düzenleyeceklerdir.

Örnek:

KDV hariç 400.000,00 YTL tutarındaki bir işlem 1/3 oranında KDV tevkifatına tabidir. Bu işleme ait fatura şu şekilde düzenlenecektir.

İşlem Bedeli………………………………………………….

400.000.- YTL

Hesaplanan KDV: …………………………………………

72.000.- YTL

KDV Dahil Toplam Tutar: ……………………………..

472.000.- YTL

Tevkifat oranı: ……………………………………………..

1/3

Tevkif edilecek KDV: …………………………………….

24.000.- YTL

Tahsil Edilecek Toplam Tutar: ……………………….

448.000.- YTL

Bu fatura satıcı açısından, işlem üzerinden tevkifat uygulandığını tevsik eden belge mahiyetini de taşımaktadır. Muhasebe kaydı ise şu şekilde olacaktır;

——————————————– / ————————————————-

120 ALICILAR 448.000,00

600 Y.İÇİ SATIŞLAR 400.000,00

391 HESAPLANAN KDV 48.000,00

——————————————– / ————————————————–

c. Tevkifata Tabi Mal Teslimlerinde Malların İadesi

İade faturasında, iade edilen mal veya hizmeti bedeli ile, bu bedel üzerinden hesaplanan verginin tevkifata tabi tutulmayan kısmı yer alacaktır. Yukarıdaki örnekten devam edersek, 400.000,00 YTL bedelli ve 1/3 tevkifata tabi bir mal teslimine ilişkin satış ve iade faturası aşağıdaki gibi düzenlenmelidir.

Mal satışına ait fatura örneği (A) Mal iadesine ilişkin fatura örneği (B)
Mal bedeli 400.000,00 Mal bedeli 400.000,00
Hes.Kdv 72.000,00 Hes.kdv  2/3 48.000,00
Tev.ed.Kdv 1/3 24.000,00 Tahsil Edilecek 448.000,00
Tahsil edilecek 448.000,00
Beyan edilecek KDV 48.000,00

Tevkifatlı olarak yapılan teslimler ilgili, mal veya hizmet bedelinin azalmasına yol açan kur farkı, fiyat farkı gibi bedelde sonradan meydana gelen azalmalar için düzenlenecek iade faturası yukarıdaki gibi olmalıdır. (Görüldüğü üzere satışı yapmış olan(A) firması, beyan ettiği 48.000,00 YTL tutarındaki KDV yi alıcıya ödeyerek indirim konusu yapacaktır.)

4. HİZMETİ VERENİN YAPACAĞI MUHASEBE KAYITLARI VE BEYAN

Tevkifata tabi işlemlerde hizmeti veren taraf için sorumlu sıfatıyla KDV uygulaması nedeniyle eksik KDV tahsilatı söz konusudur. Çünkü sorumlu taraf yapacağı ödemeden tevkif ettiği KDV tutarını düşerek hizmeti verene bu kadar eksik ödemede bulunur. Bu nedenle de gerekli şartların oluşması halinde hizmeti veren tarafın tahsil edemediği KDV’ yi iade alma hakkı doğabilmektedir.

Örnek(1):

KDV Beyannamesi;

Teslim ve Hizmetin Karşılığını Teşkil Eden Bedel

500.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal Ve Hizmet Teslimleri

100.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal ve Hizmet Hesaplanan KDV

18.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Teslimler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Hesaplanan KDV. (%12)

48.000.- YTL.

Toplam Hesaplanan KDV

66.000.- YTL.

Önceki Dönemden Devreden KDV

11.000.- YTL.

Bu Döneme Ait İndirilecek KDV

77.000.- YTL.

İndirimler Toplamı

88.000.- YTL.

Ödenmesi Gereken KDV

-

Sonraki Döneme Devreden KDV

-

İade Edilmesi Gereken KDV

22.000.- YTL.

İlgili KDV Beyannamesinin;

Tevkifat Kapsamındaki İşlemler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki İşlemlerin KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Hakkı Doğuran KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Olunacak KDV

22.000.- YTL.

Örnek te görüldüğü gibi, mükellef %6 tevkifata tabi 400.000.- YTL. hizmet tesliminde bulunmuş olup, bunun KDV si 24.000.- YTL.dir. İade alması gereken tutar da bu rakamı aşmayacak şekilde 24.000.- YTL. olması gerekirken, sonraki döneme devir KDV si 22.000.- YTL. olduğundan iade alacağı tutar da 22.000.-YTL. olarak belirlenmektedir.

Muhasebe Kaydı;

———————————————– / ———————————————————-

136 DİĞER ÇEŞİTLİ ALACAKLAR 22.000,00 YTL

391-HESAPLANAN KDV 66.000,00 YTL

190-DEVREDEN KDV 11.000,00 YTL

191-İNDİRİLECEK KDV 77.000,00 YTL

———————————————- / ————————————————————

Örnek(2):

KDV Beyannamesi;

Teslim ve Hizmetin Karşılığını Teşkil Eden Bedel

500.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal Ve Hizmet Teslimleri

100.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal ve Hizmet Hesaplanan KDV

18.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Teslimler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Hesaplanan KDV. (%12)

48.000.- YTL.

Toplam Hesaplanan KDV

66.000.- YTL.

Önceki Dönemden Devreden KDV

70.000.- YTL.

Bu Döneme Ait İndirilecek KDV

47.000.- YTL.

İndirimler Toplamı

117.000.- YTL.

Ödenmesi Gereken KDV

-

Sonraki Döneme Devreden KDV

27.000.- YTL.

İade Edilmesi Gereken KDV

24.000.- YTL.

İlgili KDV Beyannamesinin;

Tevkifat Kapsamındaki İşlemler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki İşlemlerin KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Hakkı Doğuran KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Olunacak KDV

24.000.- YTL.

Örnek te görüldüğü gibi, mükellef %6 tevkifata tabi 400.000.- YTL. hizmet tesliminde bulunmuş olup, bunun KDV si 24.000.- YTL.dir. Dönemin devreden KDV si İadesi gereken KDV den büyük olduğundan, 24.000.- YTL.nin tamamı iade KDV olacak, 27.000.- YTL. ise sonraki döneme devir KDV olacaktır.

Muhasebe Kaydı;

———————————————– / ———————————————————-

136 DİĞER ÇEŞİTLİ ALACAKLAR 24.000.- YTL

391-HESAPLANAN KDV 66.000.- YTL

190-DEVREDEN KDV (70.000 – 27.000) 43.000.- YTL

191-İNDİRİLECEK KDV 47.000.- YTL

———————————————– / ———————————————————-

Örnek(3):

KDV Beyannamesi;

Teslim ve Hizmetin Karşılığını Teşkil Eden Bedel

500.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal Ve Hizmet Teslimleri

100.000.- YTL.

Tevkifat Dışındaki Mal ve Hizmet Hesaplanan KDV

18.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Teslimler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki Hizmet Hesaplanan KDV. (%12)

48.000.- YTL.

Toplam Hesaplanan KDV

66.000.- YTL.

Önceki Dönemden Devreden KDV

50.000.- YTL.

Bu Döneme Ait İndirilecek KDV

5.000.- YTL.

İndirimler Toplamı

55.000.- YTL.

Ödenmesi Gereken KDV

11.000.- YTL.

Sonraki Döneme Devreden KDV

-

İade Edilmesi Gereken KDV

-

İlgili KDV Beyannamesinin;

Tevkifat Kapsamındaki İşlemler

400.000.- YTL.

Tevkifat Kapsamındaki İşlemlerin KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Hakkı Doğuran KDV. (%6)

24.000.- YTL.

İade Olunacak KDV

-

Örnek te görüldüğü gibi, mükellef %6 tevkifata tabi 400.000.- YTL. hizmet tesliminde bulunmuş olup, bunun KDV si 24.000.- YTL.dir. İade alması gereken miktar da bu rakamı aşmayacak şekilde 24.000.- YTL. olması gerekirken, ödenmesi gereken KDV si olduğundan iade alacağı tutar kalmamaktadır.

Muhasebe Kaydı;

———————————————– / ———————————————————-

391-HESAPLANAN KDV 66.000.- YTL

190-DEVREDEN KDV 50.000.- YTL

191-İNDİRİLECEK KDV 5.000.- YTL

360-ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR 11.000.- YTL

———————————————– / ———————————————————-

5. HİZMETİ ALANIN YAPACAĞI MUHASEBE KAYITLARI VE BEYAN

Tevkifata tabi işlemlerde hizmeti alan taraf bu işlemler nedeniyle hesaplanan KDV’nin tamamını indirim konusu yapacak aynı zamanda diğer mükelleften tevkif ettiği katma değer vergisini 2 numaralı KDV beyannamesi ile beyan edecek ve böylece KDVK’ nun 9. maddesinde belirtilen sorumluluğunu yerine getirmiş olacaktır.

a) Muhasebe Kayıtları

Sürekli örneğini verdiğimiz fatura ile ilgili olarak hizmeti alan tarafın yapacağı muhasebe kaydı aşağıdaki gibi olacaktır.

—————————————— / ———————————————–

770 GENEL YÖN. GİDERLERİ 400.000.- YTL

191 İNDİRİLECEK KDV 72.000.- YTL

360 S.SIFATIYLA ÖD.KDV 24.000.- YTL

320 SATICILAR 448.000.- YTL

—————————————— / ———————————————–

b) Beyan

Tevkifata tabi işlemlerde sorumlu sıfatıyla KDV kesintisi yapmak zorunda olanlar faturadaki KDV nin tamamını indirim konusu yaparken bu işlemlere ait bedellerin tamamını matrah kısmına yazacaklardır. Yine aynı tablodaki Oran kısmına işlemin normal şartlarda tabi olduğu KDV oranı yazılacak Tevkifat Oranı kısmına ise ilgili tevkifat oranı yazılarak ödenmesi gereken Vergi tutarının hesaplanması sağlanacaktır. Ayrıca işleme taraf diğer mükellefe ait bilgilerinde tebliğ taslağına uygun olarak kesinti yapılan mükellefler bölümünde belirtilmesi gerekmektedir.

Yukarıda örneği verilen işlem nedeniyle verilmesi gereken 2 no.lu KDV beyannamesi aşağıdaki şekilde olmalıdır.

KISMİ TEVKİFAT UYGULANAN İŞLEMLERE AİT BİLDİRİM
MATRAH KDV ORANI (%) TEVKİFAT ORANI VERGİ
16 400.000,00 18 1/3 17 24.000,00
30 TOPLAM KDV MATRAHI 400.000,00
31 TEVKİF EDİLEN KDV TOPLAMI 24.000,00
33 ÖDENMESİ GEREKEN KDV 24.000,00

Alıcı faturada tevkif edilen 24.000.- YTL lik KDV yi izleyen ayın 24 üne kadar beyan edip 26 sına kadar ödeyerek, tahakkuk fişi ile verginin ödendiğine dair vergi dairesi alındılarının kaşeli ve imzalı fotokopilerini, beyannamenin verildiği tarihi izleyen ayın ilk 10 günü içinde satıcıya intikal ettirecektir. Satıcı bu tarihe kadar belgelerin gelmemesi halinde durumu aynı ayın 20. gününe kadar alıcının vergi dairesine bildirecektir.

Söz Konusu beyannameler, KDV mükellefi olanlarca bağlı bulundukları vergi dairelerine verilecektir. KDV mükellefiyeti bulunmayan bankaların ve sigorta şirketlerinin düzenledikleri (2) nolu beyannameleri kurumlar vergilerini tarh eden vergi dairelerine verilir. Hiç vergi mükellefiyeti bulunmayanların sorumlu sıfatıyla ödeyecekleri KDV’ler ise bu kişi ve kuruluşların ikametgahının veya iş merkezinin bulunduğu yer vergi dairesince tarh ve tahsil edilir.

III. BİLDİRİM ZORUNLULUĞU ve MÜTESELSİL SORUMLULUK

Tebliğ taslağına göre kısmi tevkifat kapsamına giren işlemlerde satıcılar, tevkifat uygulanan satışları ile satış yaptıkları alıcılara ait bir listeyi, satışın yapıldığı döneme ait KDV beyannamesi ekinde elektronik ortamda vermek zorundadırlar.

Buna göre tevkifat uygulanan her satış faturası itibariyle;

faturanın tarih ve numarası,
tevkifat uygulanan malın cinsi, miktarı, tutarı,
teslimin tabi olduğu KDV oranı, toplam hesaplanan KDV tutarı, alıcı tarafından tevkif edilen ve satıcı tarafından beyan edilecek KDV tutarları,
alıcının kimlik bilgileri ile bağlı olduğu vergi dairesi ve vergi kimlik numarası,

bir liste halinde düzenlenerek satıcı mükellefler tarafından doğruluğu imza ve kaşe tatbik edilmek suretiyle onaylanacak ve izleyen ayın 24 üne kadar beyanname ekinde vergi dairesine verilecektir.

Süresi içinde bu listeyi vermeyen veya eksik veren satıcılar, alıcının tevkifat tutarını beyan etmemesi veya beyan etmekle birlikte vergi dairesine ödememesi halinde Hazineye intikal etmeyen vergi tutarlarının ödenmesinden alıcılar ile birlikte müteselsilen sorumlu olacaktır. Müteselsil sorumluluk satın alınan mal veya hizmet bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisi, varsa gecikme faizi ve gecikme zammı ile sınırlıdır. Cezalar ise sorumluluk kapsamı dışında tutulmuştur.

IV. SONUÇ

Mali İdare tarafından tüm bu işlemlerin tevkifat kapsamına alınmasının nedeni vergiyi bir an önce, güvenli ve eksiksiz olarak tahsil edebilmektir. Böyle olmakla beraber bu konuda çok fazla tebliği yayınlanmış olması ve çok sayıda tevkifat oranının bulunması uygulamada mükelleflerin kafasını karıştırmakta, fatura düzenlemesi, muhasebe kayıtlarının oluşturulması ve beyanname düzenlenmesi sırasında birçok hata yapılmasına neden olmaktadır.

Bu tebliğlerin tek bir tebliğ haline getirilmesi ve sistematik bir biçimde yeniden şekillendirilmesi birçok karışıklığın önlenmesinde faydalı olacaktır. Makalemizde de konuya ilişkin bilgiler tebliğ taslağından da yararlanılarak bir araya getirilmiş ve sunulmuştur. Birçok durumda, tebliğ taslağı içeriği aynen makalede yansıtılmış ve gereken yerlerde açıklamalar metin içine konularak, konunun tam anlaşılmasının sağlanması hedef alınmıştır. Bütün bu açıklamalar bakımından, tebliğlerdeki açıklamalar geçerli olacağından, çalışmalar sırasında, burada belirtilenlerden hareketle, ilgili tebliğlere bakılması zorunludur.

Geçmiş yıllarda devletin artan gelir ihtiyacı yeni vergiler konarak, vergi oranları arttırılarak veya en kolay yol olan iç ve dış borçlanma yöntemi tercih edilerek karşılanmaya çalışılmıştır. Bu yöntemler yerine artık farklı uygulamalar yapılmaktadır. Tebliğ taslağında da dikkat çekeceği üzere tevkifat oranları şu anda geçerli olan oranlara göre arttırılmış bulunmaktadır. Bunun nedeni daha önceden uygulanan katı maliye programlarının artık tıkanma noktasına gelmiş olması ve artan gelir ihtiyacının vergilerin normal vadelerinin öne çekilip veya tevkifat uygulamasının kullanılıp, bir kısmının olsun daha önce tahsil edilmeye çalışılmasıdır. Kamu harcamaları kontrol altına alınmadıktan sonra, mükellefler yıllık vergilerini bir defada peşin ödeseler dahi bu katı maliye politikaları etkili olmayacaktır. Aksine haksız rekabete yol açarak bu kriz ortamında piyasadaki hassas dengelerin daha da bozulmasına neden olacaktır.

YARARLANILAN KAYNAKLAR

- 3065 Sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu,

- Katma Değer Vergisi Tevkifat Uygulaması Genel Tebliğ Taslağı,

- E-Yaklaşım, Kasım/2007KDV Tevkifatında Taraf Olanların Yapacakları Muhasebe Kayıtları ve Beyan Şekilleri Serkan BAŞAR Vergi Departmanı, Müdür Yardımcısı Mazars&Denge Denetim YMM A.Ş.,

- Talha APAK Yeminli Mali Müşavir 20/07/2006 makalesinden,

- Mahir GENCER Yeminli Mali Müşavir, Bursa SMMM Odası 28.02.2006 muhasebetr.com.